kız çocuğu

nazım hikmetin atom bombasına karşı olan tepkisini dile getirdiği şiirlerden biri.. hiroşima olarak da bilinir. zülfü livaneli tarafından bestelenmiş ve seslendirilmiştir. sevingül bahadırın yorumu da dinlemeye değer.

sevingül bahadır yorumu:

zülfü livaneli yorumu:


"ölü kızcağız"

bugüne kadar dolaşıyor dünyayı
övünüyor gibi mi geliyor ne
değil
dolaşan o küçücük japon kızcağızı da
insanları atom harbine karşı savaşa çağırıyorsa
çağırabiliyorsa
ve insanlar onun incecik sesine kulak kabartıyorsa
o bu kuvvetini
hiroşimada bir kağıt parçası gibi
yanıp kül olmak pahasına kazandı.

kapıları çalan benim
kapıları birer birer.
gözünüze görünemem
göze görünmez ölüler.

hiroşimada öleli
oluyor bir on yıl kadar.
yedi yaşında bir kızım,
büyümez ölü çocuklar.

saçlarım tutuştu önce,
gözlerim yandı kavruldu.
bir avuç kül oluverdim,
külüm havaya savruldu.

benim sizden kendim için
hiçbir şey istediğim yok.
şeker bile yiyemez ki
kağıt gibi yanan çocuk.

çalıyorum kapınızı
teyze, amca, bir imza ver.
çocuklar öldürülmesin
şeker de yiyebilsinler.
'çocuk' kelimesinin önüne getirilen 'kız' sıfatı, erkek çocuğu ifadesinin yaygın olmayan kullanımıya birlikte düşünüldüğünde, çocuk kelimesinin tıpkı insan kelimesi gibi default/öntanımlı halinin de erkek olduğunu düşündürüyor.

çocuk kız olduğunda mutlaka cinsiyeti belirtilme ihtiyacı duyuluyor ki aslında geleceğin kadını olarak şekillendirilecek bir proje olan çocuğa ona göre muamele edilsin. işin en sakıncalı tarafı da bizzat medya içeriklerinin bu ifadeye sıkı sıkı sarılmasıdır. haber içeriklerinde erkek çocukları sadece çocuk olarak geçerken geleceğin muhtemel haberlerinde 1'i kadın ifadesine malzeme olacak çocuklar da kız çocuğu olarak tanımlanıyor.
nazım oratoryosu'nda tekrar bestelenip söylenmiştir.



şef: ibrahim yazıcı, bilkent senfoni orkestrası ve devlet çoksesli korosu
çocuk vokaller: kansu e. tanca, dersu e.tanca, sezer yılmazer

bazı toplum ve dinlerde uğursuz sayılan insan yavrusudur.ata erkil tanrı kültlerinde kadın olmak gizeme,büyüye,kötülüğe yorulmuştur çoğu zaman.ana tanrıça inanışının ardındann doğurganlık ve bereket gitmiş yerine cadı-büyücü gibi uğursuz sıfatlar yakıştırılmış.hala etkisi devam etmektedir.islam dininden önceki pagan arap kültüründe kız çocukları gömme adeti bugün hala öldürme olmasada yaşamaktadır.bedevi arapların bu pisliği islamı arap geleneği olarak gören cahil toplumlarda kadın ve kız çocukları hala baskı altında tutulması gereken ezilmesi gereken birer kötü varlık olarak görülmektedir.anadolu da sohbet sırasında aniden ortam sessizleşince 'birinin kızı oldu' derler.yani kız çocuğunun olması yas tutulacak bir olaymış gibi algılanır.yine anadolu da kadınların sigara içmesi hoş karşılanmaz.lakin bu menapoza girmiş yaşlı kadınlar için geçersizdir.çünkü o doğurganlığı kaybettiği için artık erkek olmuştur ve erkeklerin yapabileceği şeyleri yapması normaldir.velhasılı kız olmak kadın olmak ortadoğuda hayvandan önce olmaktır.