farsça

18. yüzyılda ingilizler yasaklayana kadar hindistan'da mahkemelerde resmi dil idi. delhi' deki kızıl kale' nin duvarlarında şu cümle yer alır:
"eger firdevs der cehan est hemin est o hemin est o hemin est";
'eğer dünyada cennet varsa, buradadır, buradadır, buradadır"

iran'ın resmi dilidir. öğrenmek için can attığım'dır. biraz bilmiyor değilim. ancak geçen yaz vefat eden iran büyükelçiliğinin verdiği kursun dinozor hocasıyla yıldızım barışmayınca bırakmıştım kursu. men xeylî poşman hestem.
latincenin batı'daki hakimiyeti gibi, bir zamanlar doğu'nun iki dil ekseninden biriydi farsça. diğeri arapça tabi ki.
13. yüzyıla kadar matematik, felsefe, mantık, tıp ve edebiyatta kilit dillerdi bunlar...
çok açık ve acı bir gerçektir ki, her iki dil ve temsil ettikleri kültür, özellikle imam gazali felsefesinin ve vahabi islamının yükselişiyle birlikte ivmeli bir düşüşe geçmiştir...
bir arkadaşımın iran gazete ve televizyonlarını takip edebilecek kadar farsça'yı, üç ay gibi kısa bir sürede öğrendiğini iddia etmesiyle dikkatimi çeken dil.anadili türkçe olan birinin öğrenebileceği en kolay yabancı dilmiş,arkadaşın yalancısıyım.
türkçe ile akraba dil olmamasına rağmen, çok büyük benzerliklere sahip dil.

örneğin türkçede "benim babam" derken, farsçada "menim babam" diyorsunuz. aynı yani. ya da "ben küçüğüm" derken türkçede, farsçada "men kuçukem" diyorsunuz. neden böyle anlamadım.
kürtçenin kendinden bol bol kelime aldığı, kendisinin de güzel dilimiz türkçeden bol bol kelime aldığı dil. kulağa biraz komik, biraz da sempatik geliyor. öğrenmek, konuşmak isterdim.
türkçe ile aynı dil grubuna sahip olamamakla birlikte, türkçe içinde çok fazla kelimelerinin bulunduğu hatta ekler olduğu ortadadır. türklerin dini literatürünün tamamı farsçadan geçmektedir mesela namaz kelimesi farsçadır, arapçada salat bunun karşılığıdır.

aynı zamanda pek çok evreden geçmiş bir dildir, dari farsça, pahlevice gibi varyasyonları vardır. zerdüştilerin kutsal kitabı avesta pahlevice yazılmıştır.
günümüz türkiye türkçesine en çok sözcük ihraç etmiş iki dilden biri.
dilimize yerleşmiş bazı örnek sözcükler:
abdest
ayin
berber
kahraman
keşke
müjde
namaz
para
pergel
peygamber
peynir
piyaz
renk
rüzgar
sepet
siyah